Mazhablar insonlarning diniy etiqodlarini, axloqiy qadriyatlarini va ijtimoiy urf-odatlarini shakllantiradi. Ular jamiyatdagi birlik va barqarorlikni taminlashda muhim rol oʻynaydi. Shu sababli, mazhabsizlikni masuliyatsizlik sifatida koʻrish mumkin.
Birinchi navbatda, mazhablar insonlarga manaviy asos va axloqiy meyorlarni beradi. Mazhablar orqali insonlar yaxshilik va yomonlik oʻrtasidagi farqni tushunishadi va shu orqali oʻz hayotlarini toʻǵri yoʻnaltirishadi. Mazhabsizlik esa bu asoslardan mahrum boʻlish demakdir, bu esa insonlarning axloqiy qadriyatlari zaiflashishiga sabab boʻlishi mumkin.
Ikkinchidan, mazhablar ijtimoiy birlik va barqarorlikni taminlaydi. Ular orqali insonlar oʻzlarini bir jamoaning bir qismi sifatida his qilishadi va bir-birlariga yordam berishga tayyor boʻlishadi. Mazhabsizlik esa bu birlikni buzishi va ijtimoiy boʻshliqlarni keltirib chiqarishi mumkin. Bu esa jamiyatdagi muammolarni kuchaytirishi va zoʻravonlikka olib kelishi mumkin.
Uchinchidan, mazhablar talim va tarbiyada muhim rol oʻynaydi. Ular orqali insonlar diniy bilimlarni olishadi va oʻzlari uchun manaviy yoʻlni topishadi. Mazhabsizlik esa bu talim va tarbiyadan mahrum boʻlish demakdir, bu esa insonlarning manaviy rivojlanishiga salbiy tasir koʻrsatishi mumkin.
Xulosa qilib aytganda, mazhabsizlik masuliyatsizlikdir, chunki u insonlarni manaviy, axloqiy va ijtimoiy qadriyatlardan mahrum qiladi. Mazhablar orqali insonlar oʻzlarini yaxshiroq tushunishadi, jamiyatda birlik va barqarorlik taminlanadi va talim va tarbiyada muhim rol oʻynaydi. Shu sababli, mazhablarni hurmat qilish va ularning qadriyatlarini saqlash muhim ahamiyatga ega.
Muhammad ibn Ahmad al-Beruniy oʻrta maxsus islom bilim yurti oʻqituvchisi O.Shamuratov